Bazı seriler vardır, üzerinden ne kadar zaman geçerse geçsin hayatınızdaki yerlerini hiç kaybetmezler. The Hunger Games benim hayatımın iki serisinden biri, hem kitaplarıyla hem filmleriyle. Yıllar önce Katniss Everdeen'in gönüllü olmasıyla başlayan bu hikâyeye ne kadar bağlandığımı, karakterlerini ne kadar sevdiğimi ve Panem'in acımasız dünyasına ne kadar takıntılı olduğumu anlatmaya kalksam muhtemelen bu yazı hiç bitmez. Bu yüzden bugün başka bir şey konuşmak için buradayız: The Hunger Games: Sunrise on the Reaping.
Filmin ön gösterimine giderken beklentilerim oldukça yüksekti, eklemek de isterim ki on iki yaşındaki halim yıllar sonra bu cümleyi kurabileceğine asla inanmazdı. Neyse, sonuçta serinin en sevdiğim ve en ilginç bulduğum karakterlerinden biri olan Haymitch Abernathy'nin hikâyesini izleyecektim. Ancak Sunrise on the Reaping, yüksek beklentilerimi karşılamakla kalmadı, üzerine çıktı diyebilirim.
Ve evet, film boyunca ağladım. En son hıçkırma seslerim duyuluyordu.

Capitol'ün Vitrini: Işıltının Altındaki Sistem
Sunrise on the Reaping hakkında konuşmaya görselliğinden başlamak istiyorum. Filmin renkleri, atmosferi ve genel görsel dünyası inanılmaz. Capitol'ün gösterişli dünyasıyla District 12'in yaşam koşulları arasındaki uçurum, yalnızca hikâyede değil, filmin görsel dilinde de tıpkı önceki filmler gibi kendini gösteriyor.
The Hunger Games evreninin en sevdiğim özelliklerinden biri, rengarenk ve ihtişam dolu bir topluluğun altında ne kadar korkunç bir sistemin yattığını hiçbir zaman unutturmaması. Capitol için her şey bir gösteri. Kostümler, kameralar, sunucular, o rengarenk çiçekli böcekli arena...
Her şey izleyicinin dikkatini çekmek için tasarlanmış. Ancak bütün bu görsel ihtişamın merkezinde çocukların ya birbirlerini öldürmeye zorlandığı ya da Capitol'ün ta kendisi tarafından vahşice öldürüldüğü bir organizasyon var.
Bir de filmin temposundan bahsetmek isterim. Yaklaşık iki saat kırk dakikalık bir filmden bahsediyoruz ama ben gerçekten bu sürenin nasıl geçtiğini anlamadım. Hikâye boyunca ilgimin dağıldığı veya bir sahnenin gereğinden fazla uzadığını düşündüğüm bir an olmadı. Hatta ileride de bahsedeceğim üzere, biraz daha uzun olmasını ve bazı noktaların daha derin işlenmesini isterdim.

Joseph Zada: Aynı Haymitch, Henüz Kırılmamış Hâli
Ama önce; Joseph Zada, sana kocaman bir teşekkür borçluyum.
Haymitch Abernathy, The Hunger Games evreninde her zaman en sevdiğim karakterlerden biriydi. Dünyadan bezmiş gibi görünen ama bütün o yorgun tavırlarının altında çok daha fazlasını saklayan Haymitch'i; aksanı, iğneleyici yorumları, mimikleri, “sweetheart”ıyla o kadar çok seviyorum ki. Suzanne Collins'in kalemiyle yarattığı, Woody Harrelson'ın ise kendine ait yorumuyla hayat verdiği bu karakterin kalbimde her zaman ayrı bir yeri var.
Dolayısıyla Joseph Zada'nın önünde oldukça zor bir görev vardı. Yalnızca sevilen bir karakteri canlandırması değil, Woody Harrelson gibi karakterle özdeşleşmiş bir oyuncunun yıllar önce yarattığı performansın da hakkını vermesi gerekiyordu, ve bence bunu kusursuza yakın bir şekilde başarmış.
Konuşma biçimi, mimikleri, alaycı tavırları, yüz ifadeleri... Bütün bu küçük detaylar sayesinde gerçekten aynı karakterin gençliğini izlediğime inandım. Ama burada yalnızca başarılı bir taklitten bahsetmiyorum. Zada, Haymitch'in henüz yaşadıkları ile şekillenmemiş hâlini de son derece inandırıcı biçimde canlandırmış.
Bir yandan yıllardır tanıdığımız Haymitch'i görüyoruz, diğer yandan onun henüz tanımadığımız tarafıyla karşılaşıyoruz. En acısı da, bu iki versiyon arasındaki mesafenin film ilerledikçe giderek kapanması.
Haymitch'in gelecekte kim olacağını bilmek, yaşadıklarını izlemeyi kolaylaştırmıyor, tam tersine, her olaydan sonra tanıdığımız Haymitch'e biraz daha yaklaştığımızı fark etmek hikâyeyi biraz daha trajik hâle getiriyor.

Fancast'lerin Haklı Çıktığı Bir Kadro
Filmin oyuncu kadrosunun genel başarısını da kesinlikle es geçemem.
Prequel'larda beni en çok endişelendiren şeylerden biri, daha önce başka oyuncular tarafından canlandırılmış karakterlerin gençliklerini izlerken aynı insanlara baktığıma inanamamak. Sunrise on the Reaping ise bu konuda harika bir iş çıkarmış. Oyuncular, karakterlerin önceki filmlerdeki yorumlarını yalnızca taklit etmemişler; onların kişiliklerini ve gelecekte dönüşecekleri insanları anlayarak performanslarına taşımışlar.
Görünüş olarak da birbirlerine bu kadar benzemeleri ayrı bir başarı tabii. Buradan da casting direktörlerinin fancast'lere kulak vermesinin ne kadar önemli olduğunu bir kez daha anlayabiliriz.
Elle Fanning, ikonik Effie'mizin o enerjisini, mimiklerini ve Capitol'e özgü teatral tavırlarını öyle güzel yakalamış ki Elizabeth Banks'in Effie'sini görmemek mümkün değil. Kelvin Harrison Jr., Beetee'nin sakin, analitik ve herkesten birkaç adım önde çalışan zihnini Jeffrey Wright'ın yorumuna çok yakışacak şekilde yansıtmış.
Maya Hawke ise Amanda Plummer'ın Wiress'inde sevdiğimiz o biraz dalgın, biraz çatlak ama aslında odadaki herkesten daha zeki hâlini harika yakalamış. Lili Taylor'ın Mags'i de Lynn Cohen'in canlandırdığı, Finnick'i kendi çocuğu gibi seven ve başkalarını korumak için kendini feda etmekten çekinmeyen o anaç "wonderful lady"'nin ta kendisi.
Ancak ana karakterlerden ayrı olarak özellikle bayıldığım üç performans var. Ralph Fiennes, Snow'un Donald Sutherland'dan alışık olduğumuz, sesini yükseltmesine bile gerek kalmadan insanı ürperten o sakin ama tehditkâr tavrını; Jesse Plemons, Plutarch'ın Philip Seymour Hoffman'la özdeşleşen, her zaman bildiğinden daha azını belli eden ve hangi tarafta olduğunu tam kestiremediğimiz o gizemli hâlini; Kieran Culkin ise Caesar Flickerman'ın Stanley Tucci'yle özdeşleşen abartılı sunuculuğunu, sahteliğini ve bütün o gösterişli tavırlarının ardına gizlediği Capitol gaddarlığını harika yakalamışlar.
Kısacası, bu oyuncu seçimlerini kim yaptıysa mümkünse maaşına zam rica ediyorum.
Maysilee Donner: Biraz Daha Zaman İsterdik
Mckenna Grace'in Maysilee Donner performansına da ayrıca değineceğim. Aynı bizler gibi fangirl'ümüz, editçimiz Mckenna'dan daha azını beklemezdim ama gerçekten harika bir iş çıkarmış.
Ancak filmle ilgili az sayıdaki eleştirimden biri, Haymitch ve Maysilee arasında gelişen kardeşlik ilişkisinin yeterince işlenmemiş olması. Elbette bir romanda karakterlerin düşüncelerine erişebildiğimiz için aralarındaki bağın gelişimini çok daha yakından ve içten bir şekilde gözlemleyebiliyoruz. Yine de filmde bu ilişkinin biraz daha zamana ihtiyacı olduğunu düşündüm.
Filmin hızlı temposunu ne kadar sevdiğimden bahsetmiştim ama bunun küçük bir bedeli de olmuş. Hikâye o kadar hızlı ve akıcı ilerliyor ki bazı karakter ilişkilerinin gelişimine yeterince tanıklık edemiyoruz.
İki oyuncunun performansına da bayılmış olmama rağmen, Haymitch ve Maysilee'nin birbirlerini aile olarak görmeye başladıkları o dönüşümü tam anlamıyla hissedemedim. Belki birlikte geçirdikleri birkaç küçük anı daha izleyebilseydik, aralarındaki bağın duygusal ağırlığı çok daha güçlü olabilirdi. Özellikle de hikâyelerinin nasıl sonlandığını düşününce, bu ilişkinin kitaptaki gibi biraz daha derinleştirilmesini isterdim.

Buradan sonrası spoiler içeriyor! Henüz filmi izlemediyseniz veya kitabı okumadıysanız ve Panem'in sırlarını kendi gözlerinizle öğrenmek istiyorsanız, şimdilik burada vedalaşalım. İzledikten sonra yine beklerim!
Hikâyeyi Kim Yazıyor?
Capitol yalnızca oyunları değil, hikâyenin kendisini de kontrol ediyor. The Hunger Games'i sıradan bir distopyadan ayıran şeylerden biri, şiddeti yalnızca fiziksel bir baskı aracı olarak değil, aynı zamanda propaganda ve eğlence mekanizması olarak ele alması.
Sunrise on the Reaping'in en başarılı olduğu konulardan biri de Capitol'ün bu mekanizmayı nasıl işlettiğini göstermesi. Çünkü Capitol için gerçeklerin ne olduğunun pek önemi yok, önemli olan, insanların hangi gerçeklere inanmalarını istedikleri.
Louella'nın oyunlar başlamadan önce ölmesi ve Capitol'ün bunu örtbas etmek için yerine Lou Lou'yu geçirmesi, Haymitch'in adının aslında seçilmemesine rağmen kamera karşısında öyle gösterilmesi ve Snow'un Haymitch'in zaferini herkese ihanet ettiği bir hikâyeye dönüştürmesi...
Bütün bunlar bize Capitol'ün gücünün yalnızca insanları istedikleri gibi öldürebilmesinden gelmediğini hatırlatıyor. İnsanların hikâyelerini de ellerinden istedikleri gibi alabiliyor, istedikleri gibi yazabiliyorlar.
Kimin kahraman, kimin hain, kimin kurban olduğuna Capitol karar veriyor.

Sonunda O Beklenen Final
Ve sonunda o beklediğim final geldi...
Woody Harrelson. Jennifer Lawrence. Josh Hutcherson.
Genç Haymitch'in yaşadıklarını, kaybettiklerini ve onu yıllardır tanıdığımız insana dönüştüren olayları izledikten sonra Woody Harrelson'ın Haymitch'iyle yeniden karşılaşmak... Üstelik yanında Katniss ve Peeta'nın olması...
Belki geçmişte kaybettiklerinin yerini dolduramayacaklar ama birbirlerinin hayatında aileye benzeyen bir yer edindiler artık; genç Haymitch'in hikâyesini izledikten sonra bunu yeniden hatırlamak, finali benim için çok daha duygusal hâle getirdi. Ben zaten o sahnede gözyaşlarımdan perdeyi zar zor görüyordum.
Bir de bahsetmeden edemeyeceğim, Katniss'in boncuk gözlü bebekliği... Yıllar sonra Capitol'ü alt üst edecek, Haymitch'in hayatını değiştirecek ve yıllardır tutmaya çalıştığı o sözü sonunda yerine getirmesini sağlayacak kız, o sırada her şeyden habersiz tonton bir bebek.
Biz onun kim olacağını, neler yaşayacağını ve Haymitch için ne ifade edeceğini biliyoruz. Ama o anda bunların hiçbiri henüz yaşanmadı, Haymitch ise yaşadığı travmalar yüzünden kendisinden uzaklaştırdığı arkadaşının küçük kızına uzaktan bakıyor sadece.
Bence prequel'lerin en güzel taraflarından biri de bu: Sonunu zaten bildiğimiz bir hikâyede, en küçük anların bile bizi hiç beklemediğimiz kadar etkileyebilmesi.
Panem'e dönmek çok güzeldi. Hem de çok.
Sunrise on the Reaping, tanıdığımız karakterlerin geçmişlerini anlatırken onları yalnızca nostalji malzemesine dönüştürmemiş; yıllardır bildiğimiz hikâyelere yeni anlamlar kazandırmış. Muhteşem oyunculuklar ve görsel dünya, Suzanne Collins'in yarattığı evrenin politik anlatısıyla birleşince ortaya bu fangirl'ü çok mutlu eden bir film çıkmış.
İyi ki doğdun Haymitch! Neyse ki, artık hiçbir hasatta gün doğmayacak.